We maken ons eigen papier… maar welk materiaal geeft het beste resultaat?

Je onderzoekt op welke manier je papier kan maken. Je ontdekt welk effect je bereikt met verschillende papiersoorten en combinaties, en hoe je het papier best kan kleuren.

Benodigdheden

  • materialen om papier te maken: dik en dun papier, wit en gekleurd, krantenpapier, tijdschriftenpapier, reclamepapier, tekenpapier, schrijfpapier, …
  • materialen om papier te kleuren en te decoreren: crêpepapier, verf, ecoline, bloemen, …
  • werkmaterialen: schepraam om papier te maken, grote kommen om papieren snippers in te verzamelen en fijn te maken, grote lage bakken om het papier in te scheppen (bevatten water met papiersnippers), dweilen en doeken, houten plaat, sponzen, waslijn met wasknijpers, schortjes
  • werkmaterialen om papier mee te versnipperen: enkele verschillende soorten mixers, fijnhakker, elektrische klopper, …

Verloop

Probleemstelling: we willen zelf papier maken, maar welk papier gebruiken we hier best voor? Met welk papier krijg je stevige blaadjes zelfgeschept papier, en met welke materialen kan je het papier best kleuren?
Kort functioneel waarnemen van de beschikbare materialen waaronder het gebruik van het schepraam en de verschillende papiersoorten. Aandacht voor afspraken in functie van veiligheid (bv. mixer).
Onderzoeken hoe het papier fijngemaakt kan worden. Na het scheuren (droog of nat, wat lukt best?) kan vergeleken worden met welk technisch systeem dit nog fijner kan gemaakt worden: mixer, fijnhakker, elektrische klopper, …
Onderzoeken hoe de papierpulp kan gekleurd worden: crêpepapier, verf, ecoline, bloemen, …
Papier scheppen
• papierpulp wordt in grote bak met water gedaan
• met handen in roeren
• met schepraam papierpulp opscheppen
• schepraam omgekeerd op een doek leggen
• het doek met papier in een grote bak leggen om straks het water in op te vangen
• water opdeppen met spons, vervolgens bedekken met tweede doek, hierop een houten plaat waar je gaat opstaan om het water uit het papier te persen
• doek met papier ophangen aan de wasdraad: de volgende dag is dit droog en kan je het papier eraf halen
• noteren welke materialen voor elk vel papier gebruikt werden
meer info over de techniek van het papier scheppen en het maken van een schepraam, vind je op internet, bv. op www.ivago.be
Terugblik: welk resultaat voldoet best aan de vereisten? Welk papier werd hiervoor gebruikt? Op welke manier werd het fijngemaakt? Waarmee werd het gekleurd?


Extra onderzoekje 1: als je het papier wil versieren met glitters, lovertjes, veren, gedroogde bloemen en dergelijke, kan je onderzoeken wanneer je deze versieringen best toevoegt. Doe je ze best in het water-snipper-mengsel, leg je ze beter op de papierpulp die je in je schepraam verzamelt of leg je het onderaan in het schepraam voor het scheppen, doe je er al dan niet nog wat papierpulp overheen, voeg je het toe als je het papier op het doek drukt, voor of na het aandrukken?
Extra onderzoekje 2: je kan de zeeframen samen met de kinderen maken, of zelf zeeframen maken met gaas met verschillende groottes van maasopeningen. Het effect op het papier kan vergeleken worden.


Aandachtspunten bij de begeleiding

Belangrijk: aangezien het papier een lange droogtijd heeft, kan deze activiteit niet op één dag afgewerkt worden. Het evalueren van het eindresultaat is een erg belangrijke fase van de activiteit. Het kan ervoor zorgen dat de kinderen hun onderzoek willen bijstellen, en dus verder willen gaan met het papier scheppen, bijvoorbeeld met andere materialen, een andere methodiek of wijzigingen in hoeveelheden of verhoudingen.
Algemene aandachtspunten voor het begeleiden vind je hier.


Bron

Activiteit Kinderlabo augustus 2014, i.s.m. Anneleen Van Broeck, student keuzestage Bachelor in het onderwijs: kleuteronderwijs